پیام آموزشی شماره۳۱ – علل مؤثر در بروز حوادث کاری و ارزیابی میزان تأثیر پذیری بروز حادثه از علل احراز شده

پیام آموزشی شماره۳۱

🔴 علل مؤثر در بروز حوادث کاری و ارزیابی میزان تأثیر پذیری بروز حادثه از علل احراز شده

✅ در ﺻﻮرت ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ اﺳﺎﺳﻲ و ﻋﻤﻴﻖ، ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻋﻠﻞ ﻣﺆﺛّﺮ در ﺑﺮوز ﻳﻚ ﺣﺎدثة کاری، ﺑﻌﻀﺎً ﻣﻮاﺟﻪ ﺑﺎ ارﺗﻜﺎب بی احتیاطی و یا بی مبالاتی اشخاص حقوقی و حقیقی زﻳﺎدي ﻣﻲ ﺑﺎﺷیم ﻛﻪ در ﻣﺠﻤﻮع، ﺷﺮاﻳﻄﻲ را ﻓﺮاﻫﻢ ﻧﻤﻮده اﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺑﺮوز ﺣﺎدﺛﻪ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ

🔴 کارشناسان حوادث کاری در بررسی حوادث کاری ﻣﻮاﺟﻪ ﺑﺎ ﻣﺒﺎﺷﺮت و ﻳﺎ ﺗﺴﺒﻴﺐ و ﻳﺎ اﺳﺒﺎﺑﻲ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺧﻮاهند ﺷﺪ ﻛﻪ آن اﺳﺒﺎب، ﺑﻌﻀﺎً در ﻃﻮل ﻫﻢ ” اﺟﺘﻤﺎع اﺳﺒﺎب ” و ﻳﺎ در ﻋﺮض ﻫﻢ ” اﺷﺘﺮاك اﺳﺒﺎب ” اﺛﺮ ﻛﺮده ﺗﺎ زمینة ﺑﺮوز ﺣﺎدﺛﻪ را ﻓﺮاﻫﻢ آورده اﻧﺪ، و از آﻧﺠﺎیی که از ﻧﻘﻄﻪ ﻧﻈﺮ ﻛﺎرﺷﻨﺎس و ﻳﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺗﺸﺨﻴﺺ وي، ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻣﺒﺎﺷﺮ ﻳﺎ ﻣﺒﺎﺷﺮﻳﻦ و ﻳﺎ ﺳﺒﺐ و ﻳﺎ اﺳﺒﺎب در ﺑﺮوز ﺣﺎدﺛﻪ ﻳﻜﺴﺎن ﻧﺒﻮده و ﺑﻌﻀﺎً ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﺳﺒﺐ ﻧﻘﺶ ﺑﻴﺸﺘﺮي از ﺳﺎﻳﺮ اﺳﺒﺎب داﺷﺘﻪ و ﻳﺎ ﻗﻮاﻧﻴﻦ و ﻣﻘﺮّرات، ﻣﺴؤﻮﻟﻴﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮي ﺑﺮ دوش ﻳﻚ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﺷﺨﺺ ﺣﻘﻴﻘﻲ و ﺣﻘﻮﻗﻲ درﮔﻴﺮ در ﻣﻮﺿﻮع ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ اﺟﺮاي ﻣﻘﺮّرات در راﺳﺘﺎي ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از بروز ﺣﺎدﺛﻪ ﻧﻬﺎده اﺳﺖ، ﻟﺬا ﻫﻤﻪ اﻳﻦ ﻣﻮارد را ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺗﺸﺨﻴﺺ خود و همچنین ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ﺗﺄﺛﻴﺮﺷﺎن در ﺑﺮوز رﺧﺪاد، ﻟﺤﺎظ ﻧﻤﻮده و آﻧﭽﻪ ﻣﺘﺒﺎدر ﺑﻪ ذﻫﻦ وي ﻣﻲﮔﺮدد ارایة یک نظر کارشناسی با تعیین مسؤول و یا مسؤولیت اشخاصی که بی احتیاطی و یا بی مبالاتی آنان مؤثّر در بروز حادثه بوده و نیز تعیین میزان درصدمسؤولیتشان می باشد ﻛﻪ این تعیین میزان درصد مسئولیت، از ﻧﻈﺮ وي ﺑﻪ اﻧﺼﺎف و ﻋﺪالت ﻧﺰدﻳﻜﺘﺮ اﺳت.

🔴 همه ما، می دانیم که هیچگونه مستندات قانونی، که بر مبنای آنها، میزان تأثیر پذیری بروز حوادث را از علل احراز شده ارزیابی کنیم ، به عبارت ساده تر ، هیچگونه قانون و مقرراتی که بر مبنا و پایه آنها، چگونگی درصد هائیکه تعیین میکنیم را احراز و اعلام نماییم، وجود ندارد و همه این درصد ها ، استنباط کارشناسی خود ماست ، اما هم ما و هم مراجع ارجاع دهنده قرار های کارشناسی ، باید به این مهم توجه کنیم که عدم وجود قوانین و مقرراتی که ما بتوانیم بر مبنای آنها این درصد هارا بزنیم، دلیل نمیشود که در کارشناسی خود، درصدها اعلام شده مبتنی بر هیچگونه معیاری نباشد، به عبارت دیگر،وقتی مینویسیم که بروز حادثه ۷۵ درصد ناشی از علت منتسب به آقای «الف» است و ۲۵ درصد متأثر از علت منتسب به آقای «ب» است، به گونه ای باید استدلال کنیم که نشانگر تأثیر پذیری، سه برابری بروز حادثه از علت منتسب به آقای «الف» نسبت به تأثیر پذیری بروز حادثه از علت منتسب به آقای «ب»باشد، یعنی اگر از ما پرسیده شود که چرا آقای «الف» سه برابر بیشتر از آقای «ب»مسئول شناخته شده است، علاوه بر اینکه نگارش نظر کارشناسی ما باید به گونه ای کارشناسانه و مستدل و موجه و صریح برخوردار از پاسخ به سؤال پرسشگر باشد، همچنین باید در پاسخ به او، استدلال ما آنچنان قوی و دقیق باشد که رساننده سه برابری تأثیر پذیری بروز حادثه از علت منتسب به آقای «الف» نسبت به تأثیر پذیری بروزحادثه از علت منتسب به آقای «ب» باشد, نه اینکه در پاسخ فقط بگوئیم «این استنباط کارشناسی من است» عبارتی که متأسفانه رایج شده است ، اگر اینطور باشد ، ممکن است یک کارشناس کم تجربه، درصد های تعیین شده توسط خودش را نیز با این عبارت که « این استنباط کارشناسی من است » توجیه نماید ، توجه داشته باشیم که ما فقط زمانی می توانیم بگوئیم که « این استنباط کارشناسی من است» که این استنباط آنچنان مستدل و موجه و شفاف باشد که شخص آگاه به اینگونه مسایل را که نظر کارشناسی ما را می خواند به تفکر وادارد ونیز اگرحتی با نظر کارشناسی ما هم مخالف باشد به خود اجازه شک در استدلال ما را ندهد و در نهایت بگوید که ایشان استدلال خوبی برای استنباط خود ارایه داده است و من نیز استدلال و استنباط خود را دارم

🔴 از آﻧﺠﺎیی که ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﺑﺮرﺳﻲ ﻛﻨﻨﺪة ﺣﻮادث کاری ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ اﻃّﻼﻋﺎت و ﺳﺎﺑﻘﻪ و ﺗﺠﺮﺑﻪ و آﮔﺎﻫﻲ ﻫﺎي ﻻزم در ﺳﻄﻮح ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ ﻗﺮار دارﻧﺪ و ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻋﻠّﺖ ﻋﺪم وﺟﻮد قوانین و مقرّراتی ﻛﻪ ﺑﺘﻮان ﺑﻪ اﺳﺘﻨﺎد و ﺑﺮ اﺳﺎس آﻧﻬﺎ ﻣﻴﺰان درﺻﺪ مسؤولیت اشخاص را ارزﻳﺎﺑﻲ و ﺗﻌﻴﻴﻦ نمود، ﺑﻨﺎ ﺑﺮاﻳﻦ  نظرات کارشناسی کارشناسان، می تواند متأثّر از ﻣﻴﺰان دانش و آگاهی و تجربه و قدرت تجزیه و تحلیل آنان در ﺷﻨﺎﺧﺖ علل مؤثّر در بروز حادثه ای که بررسی می نمایند و ارزیابی ﻣﻴﺰان و یا به عبارت دیگر درصد تأثیر پذیری بروز حادثه از علل احراز شده باشد، ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﺟﺎﻣﻊ ﮔﺰارﺷﺎت و نظرات کارشناسی، ﺑﻌﻀا ً ﺣﺎﻛﻲ از اﺧﺘﻼف ﻧﻈﺮاتی در اﻋﻼم علل مؤثّر در بروز حادثه و میزان درصد ها می باشد. بنابراین کارشناسان بررسی کنندة حوادث کاری باید همواره ضرورت ارتقاء دانش و آگاهی خود را در ارتباط با کاری که متعهد انجام آن شده اند منظر نظر داشته باشند

کارشناس بخارایی