پیام آموزشی شماره ۳۲ – توجه به صحیح بودن واژه ایی که در ارتباط با خطای اشخاص به کار می بریم

پیام آموزشی شماره ۳۲

توجه به صحیح بودن واژه ایی که در ارتباط با خطای اشخاص به کار می بریم

در بررسی حوادث کاری به این مهم توجه داشته باشیم که حتماً در نظرات کارشناسی خود، هر گاه که بی احتیاطی و یا بی مبالاتی و یا عدم مهارت و یا عدم رعایت نظامات دولتی که از مصادیق تقصیر احصاء شده در قانون مجازات اسلامی است، منتسب به اشخاص می نماییم ویا به عبارت دیگر بروز حادثه را متأثر از هر یک از موارد بالا که تقصیر شمرده شده است تشخیص می دهیم، باید بامستند استناد قراردادن مقررات مربوطه فنی و تخصصی مربوطه و یا توصیف عمل خاطی که دقیقاً منطبق با تعاریف به عمل آمده از آنها می باشد نظر کارشناسی را ارایه دهیم که از مصادیق نظرکارشناسی مستدل و موجه و مستند و صریح و مُنَّجر باشدو به عبارت دیگر نظر کارشناسی منطبق با ویژگی های برشمرده شده برای یک نظر کارشناسی باشد

بنابراین ضروری است که جداً از نوشتن عباراتی از قبیل «این حادثه به علت شرایط نا ایمن رخ داده است»بی آنکه به مقرراتی که استنکاف از اجرای آنها موجبات شرایط نا ایمن فراهم آمده اشاره ای داشته باشیم و یا اینکه «این حادثه به علت عدم رعایت ماده ۹۱ قانون کار از سوی کارفرما رخ داده است »بی آنکه به مصوبات شورای عالی حفاظت فنی استناد کرده باشیم جداً بپرهیزیم و همچنین در نوشتار خود از عباراتی ازقبیل «این حادثه به علت بی احتیاطی ویا بی مبالاتی کارگر رخ داده است»بی آنکه خطای آنها را با تعاریف به عمل آمده از بی احتیاطی و بی مبالاتی تطبیق داده باشیم جداًخوداری نماییم

قانون مجازات اسلامي
ماده ۱۴۵- تحقق جرايم غير عمدي، منوط به احراز تقصير مرتكب است. در جنايات غيرعمدي اعم از شبه عمدي وخطاي محض مقررات كتاب قصاص و ديات اعمال مي شود.
تبصره – تقصير اعم از بي احتياطي و بي مبالاتي است. مسامحه، غفلت، عدم مهارت و عدم رعايت نظامات دولتي و مانند آنها، حسب مورد، از مصاديق بي احتياطي يا بي مبالاتي محسوب مي شود.

تعاریف مرتبط با بی احتیاطی و بی مبالاتی و عدم مهارت و عدم رعایت نظامات دولتی

– بی احتیاطی: زمانی فرد مرتکب بی احتیاطی شده که بر خلاف تکالیفی که برعهده دارد وپرهیزازآنها در شرایط وقوع حادثه لازم است عمل کند بنابراین بی احتیاطی انجام فعل است ، فعلی که فاعل در شرایط وقوع حادثه باید از انجام آن پرهیز می کرد و در صورتیکه مرتکب بی احتیاطی گردد و بین بی احتیاطی وی با حادثه به وقوع پیوسته رابطه سببیت و یا رابطه علیت احراز گردد مسئول خواهد بود

۲-بی مبالاتی : زمانی فرد مرتکب بی مبالاتی شده که کاری را که قانونا ً و عرفا ً درزمان وقوع حادثه باید انجام می داد ترک کند لذا بی مبالاتی ترک فعل است وغفلت ومسامحه واهمال از مصادیق ترک فعل است و در صورتیکه مرتکب بی مبالاتی گردد و بین بی مبالاتی وی با حادثه به وقوع پیوسته رابطه سببیت و یا رابطه علیت احراز گردد مسئول خواهد بود

۳-عدم مهارت: درارتباط با مهارت باید توجه داشته باشیم کسی که انجام کاری را متعهد می گردد باید دارای دو ویژگی باشد

-دارای توانایی جسمی به عبارت دیگر چالاکی و مهارت بدنی برای انجام کار ی که متعهد انجام آن گردیده است

-دارای توانایی روانی به عبارت دیگر داشتن علم و دانش برای انجام کاری که متعهد انجام آن گردیده است
بنابراین در صورتیکه فردی متعهد انجام کاری شود ولی مهارات لازم نداشته و بین عدم مهارت وی با حادثه به وقوع پیوسته رابطه سببیت و یا رابطه علیت احراز گردد مسئول خواهد بود

۴- عدم رعایت نظامات دولتی:

هر گاه که قوانین، تصویب‌نامه‌ها، آیین‌نامه‌ ها بخش‌نامه ها و کُلاً مقررات که در مجموع نظامات دولتی نامیده می شوند وظایفی را برای اشخاص مقرر کرده باشند، آن اشخاص مکلف به رعایت و اجرای آنها می باشند و اگر بین استنکاف آنان از اجرای وظایفی که قانونگذار آنان را مکلف به اجرا نموده باشد و حادثه به وقوع پیوسته رابطه سببیت و یا رابطه علیت احراز گردد مسئول خواهند بود

مجدداً تأکید می گردد که در بررسی حوادث کاری و انتساب مسئولیت به اشخاص همانگونه که به کرات گفته شده است، احراز رابطه علیت بین خطای اشخاص و حادثه به وقوع پیوسته را نباید فراموش کرد
صِرف ارتکاب هر خطایی، دلیل بر مسئول شناختن افراد در حوادث کاری نیست

کارشناس بخارایی