حادثه به علت استفاده کارگر از چهارپایه نامناسب جهت تعویض لامپ و مسئولیت کارفرما

سؤال  :

در کارگاهی به علت سوختگی یکی از لامپ ها ، روشنایی کافی وجود نداشته است که یکی از کارگران برای تعویض لامپ در ارتفاع حدودا ً ۴متری بر روی چهار پایه آهنی موجود در کارگاه که برای این کارمناسب نبوده و معیوب بوده است رفته که با به هم خوردن تعادلش سقوط نموده است نحوه ارزیابی مسئولیت ها در این حادثه چگونه می باشد

پاسخ:

قبل از پرداختن به مسئولیت اشخاص در این حادثه لازم است که دانسته شود که ماده ۱ و ۲ و ۷ آیین نامه ایمنی کار در ارتفاع  چنین مقرر می دارد

ماده ۱ـ كارفرما مكلف است نسبت به شناسايي و ارزيابي مخاطرات و ايمن سازي محيط كار اقدام نمايد.

ماده ۲ـ کارفرما مكلف است با استفاده از سامانه هاي انجام ايمن كار در ارتفاع متناسب با نوع کار، ايمني افرادي که در ارتفاع بيش از ۱/۲متر نسبت به سطح مبنا مشغول کار مي باشند، را تامين نمايد.

ماده ۷ـ کارفرما مکلف است پس از اطلاع از فرسوده و معيوب بودن لوازم و تجهيزات كار در ارتفاع با برچسب « خطرناك است ـ استفاده نشود » آنها را از دسترس كارگران خارج و پس از تعمير شدن، تاييد توسط شخص ذيصلاح مجددا به محل كار منتقل نمايد.

و نیز ماده۱۱  آیین نامه حفاظت و بهداشت عمومی در کارگاهها چنین مقرر می دارد

ماده ۱۱: در هر كارگاه بايستي روشنايي كافي (طبيعي يا مصنوعي ) متناسب با نوع كار و محل تامين شود. در صورتي كه براي روشنايي از نور مصنوعي قوي استفاده شود بايد براي ممانعت از ناراحتي چشم حبابهاي مخصوصي نصب گردد.

 و مواد ۴۹ و ۵۰ و ۵۱ از آیین نامه ایمنی ساختمان کارگاهها  چنین مقرر میدارد

ماده ۴۹ در محل رفت و آمد و كار كارگران و افراد بايد روشنايي مناسب و كافي تأمين گرديده و حتي الامكان از نور طبيعي استفاده گردد.

ماده ۵۰ به منظور تعبيه روشنايي با نور طبيعي در سالن سرپوشيده و مسقف بايد با استفاده از پنجره هاي سقفي و معمولي با فواصل مناسب از يكديگر، نور محل را بصورت يكنواخت تأمين نمود.

ماده ۵۱ درمحلهايي كه بطور موضعي احتياج به نور بيشتري مي باشد بايد علاوه بر نور كلي كارگاه، نور اضافي درمحل مورد نياز تأمين گردد.

بنابراین همانگونه که ملاحظه می گردد تأمین روشنایی و شناسايي و ارزيابي مخاطرات و ايمن سازي محيط كارو استفاده از سامانه هاي انجام ايمن كار درارتفاع متناسب با نوع کار(به شرح مندرج در ماده ۲ آیین نامه ایمنی کار در ارتفاع )به عهده کارفرما می باشد

البته مقررات بالا که آورده شد کلی است و بعضی از مقرره های مذکور ممکن است در ارتباط با موضوع نباشد

اما پاسخ کارشناسانه  منجز و مستدل و صریح به سؤال شما مستلزم  این است که موارد زیر دانسته شودو اگر جنابعالی کارشناس بررسی حادثه هستید به آنها توجه بفرمایید

۱ – باید دانسته شود که از زمان سوختگی لامپ تا زمان تعویض لامپ توسط کارگر چه مدت بوده است بدیهی است با توجه به اینکه کارفرما طبق مقررات مربوطه مکلف به تأمین روشنایی به حد کافی با توجه با ماهیت کارمی باشد لذا اگر مدت زمانی که از سوختن لامپ تا تعمیر آن توسط کارگرگذشته است به میزانی باشد که بتوان عدم نطارت کارفرما را در این مدت بر شرایط حاکم در کارگاه  استنباط نمود بنابراین کارفرمابه میزانی که بروز حادثه متأثر از عدم تأمین روشنایی در کارگاه تشخیص داده میشود مسئول است

۲ – در ارزیابی بند اول باید دانسته شود که روال کار در کارگاه در اینگونه مواقع به چه نحو بوده است و درصورت بروز چنین اتفاقاتی مثل سوختن لامپ کارفرما چه خط مشی را تعیین و تعریف  نموده است بدین معنی که آیاهمه کارها تا تأمین روشنایی باید متوقف می گردید و مراتب به اطلاع کارفرما رسانیده می شد تا ایشان به نحو ایمن نسبت به تأمین روشنایی اقدام می نمود وهیچ کس نباید اقدامی میکرد و آیاهر نوع اقدامی باید به اذن کارفرما می بود واگر کارگری که لامپ را عوض کرده بود حادثه نمی دید به خاطر این اقدام مورد مؤاخذه قرار می گرفت یا اینکه آیا کارفرما از او تشکر می کرد لذا در صورتیکه احراز گردد روال کار به گونه ای بوده که اگر چنین اتفاقاتی رخ می داد کارگران باید اقدام به رفع عیب می نمودند و نیازی به خوابانیدن کار و مطلع نمودن کارفرما نبوده است این شرایط مؤید صحت ارزیابی صورت گرفته در بند اول است

۳ – در ارزیابی  میزان تأثیر پذیری بروز حادثه از خطای کارگر باید شرایطی راکارگر به انجام این کار دست یازیده ونیز ابزار و امکاناتی که در اختیار داشته است  به دقت مورد بررسی قرار گیرد و میزان الزام وی به انجام این کار مورد کنکاش کارشناسی قرار گرفته  تا میزان تأثیر پذیری بروز حادثه از اقدام وی در انجام کار مذکورمورد ارزیابی قرار گیردالبته با معاینه دقیق چهارپایه مذکور مبنی بر کشف میزان نارسایی و نامناسب بودن آن برای کار مورد نظرو بررسی بی احتیاطی احتمالی کارگر باید تأثیرات هر یک از علل مذکور نیز در بروز حادثه احراز گردد

 *********************************************************

بدیهی است که هر گونه مطلبی که در آن نظریه کارشناسی ابراز شده باشد نظریه کارشناسی اینجانب می باشد و نظریه دیگرکارشناسان می تواند با نطریه کارشناسی اینجانب متفاوت باشد

غلامرضا بخارایی

کارشناس رسمی دادگستری در رشته حوادث ناشی از کار

آدرس وب سایت      http://masouliat.ir/

 آدرس وبلاگ        http://bokharaei.blog.ir/

آدرس وبلاگ           http://bokharaei.persianblog.ir/

آدرس کانال تلگرام    https://telegram.me/bokharaey

انتشار مطالب با ذکر منبع بلامانع است

*************************************************************