حادثه به علت عدم استفاده صحیح ازوسیله حفاظت فردی توسط کارگرومسئولیت کارفرما
۷ دی, ۱۳۹۵
پرسش و پاسخ
1,527 بازدید
سؤال :
من کارفرمای یک کارگاه پرسکاری می باشم که به کارگران کارگاه کفش ایمنی داده ام که در یکی از روز های کاری که من در کارگاه حضور نداشته ام یکی از کارگران به علت افتادن یک قالب پرس بر روی انگشتان پایش دچار حادثه شده است که بعدا ً مشخص گردید که پشت کفش خود را نیانداخته است لطفا ً ارایه رهنمود فرمایید من که به وظیفه خود عمل نموده و کفش در اختیار کارگر قرارداده ام و انداختن پشت کفش هم موضوع پیچیده ایی نبوده که من به کارگر آموزش دهم آیا با این وصف مسئولیتی متوجه من می باشد
پاسخ :
نکته حایز اهمیت در ارایه پاسخ کارشناسی به این سؤال مستلزم این است که دانسته شود علت اینکه مصدوم پشت کفش خود را نیانداخته چه بوده است انجام این فعل میتواند علل گوناگونی داشته باشد از جمله نامناسب بودن کفش تحویل داده شده به وی مبنی بر اینکه سایزپای او نبوده است و یا اینکه دارای ناراحتی ازناحیه پا بوده که نمی توانسته پشت کفش خود را بیاندازد و…… ویا اینکه علت آن صِرفا ًرعایت ننمودن مقررات کارگاه از سوی او بوده است واین مورد اخیرالذکر نیزمستلزم احراز این مهم می باشد که انجام فعل نا ایمن و یا خطای کارگر در چه مدت زمانی تداوم داشته است ونیز اینکه آیاانجام فعل نا ایمن اومبنی بر خوابانیدن پشت کفشش درمدت زمانی بوده که عدم نظارت کارفرما را بتوان احراز و یا استنباط نمود بنابراین ابهامات زیادی در سؤال شما مطرح بوده که باید ابتدا این ابهامات رفع تا بتوان پاسخی کارشناسی به این سؤال ارایه نمود لذا به طور کلی به اطلاع شما رسانیده میشودکه با استناد به ماده ۹۱ قانون کارکه مقررمی دارد
«کارفرمایان و مسئولان کلیه واحدهای موضوع ماده ٨٥ این قانون مکلفند براساس مصوبات شورای عالی حفاظت فنی برای تامین حفاظت و سلامت وبهداشت کارگران در محیط کار، وسایل وامکانات لازم را تهیه و در اختیار آنان قرار داده و چگونگی کاربرد وسایل فوق الذکر رابه آنان بیاموزند و درخصوص رعایت مقررات حفاظتی و بهداشتی نظارت نمایند. افراد مذکورنیز ملزم به استفاده و نگهداری از وسایل حفاظتی وبهداشتی فردی و اجرای دستورالعملهای مربوطه کارگاه می باشند.»
و با استناد به ماده ۹۵ قانون کار که چنین مقرر می دارد
«مسئوليت اجراي مقررات و ضوابط فني وبهداشت كار برعهده كارفرما يا مسئولين واحدهاي موضوع ذكر شده در ماده ۸۵ اين قانون خواهد بود . هرگاه بر اثر عدم رعايت مقررات مذكور از سوي كارفرما يا مسئولين واحد ، حادثه اي رخ دهد ، شخص كارفرما يا مسئول مذكور از نظر كيفري و حقوقي و نيز مجازاتهاي مندرج در اين قانون مسئول است .»
و با استناد به تبصره ۲ماده ۹۵قانون کار که مقرر می دارد
«چنانچه کارفرما یا مدیران واحدهای موضوع ماده ٨٥ این قانون برای حفاظت فنی وبهداشت کاروسایل و امکانات لازم را در اختیار کارگر قرار داده باشند و کارگر با وجود آموزشهای لازم وتذکرات قبلی بدون توجه به دستورالعمل و مقررات موجود از آنها استفاده ننماید کارفرما مسئولیتی نخواهد داشت. درصورت بروز اختلاف، رای هیات حل اختلاف نافذ خواهد بود.»
و نیز با استناد به ماده ۳ آیین نامه وسایل حفاظت فردی که چنین مقرر می دارد
«ماده۳ـ كارفرما مكلف است كاربرد صحيح و مراقبت از وسايل حفاظت فردي را به كارگران آموزش دهد.»
بنابراین هماگونه که ملاحظه می گردد اگرکارفرما وسایل و امکانات لازم را در اختیار کارگر قرار داده باشد و کارگر با آموزش های لازم و تذکرات قبلی( به عبارت تذکرات قبلی توجه بفرمایید که معنی و مفهوم آن نظارت مستمر کارفرما را در محیط کار می رساند ) بدون توجه به دستورالعمل و مقررات موجود از آنها استفاده ننماید کارفرما مسئولیتی نخواهد داشت لذا صِرف قراردادن وسایل و امکانات در اختیار کارگر رافع مسئولیت کارفرما نخواهد بود بنابراین در فرایند بررسی حادثه بالا باید در خصوص اینکه کارفرما به چه میزان به سه وظیفه تعرف شده برای او در ماده ۹۱ قانون کار عمل نموده است توجه خاصی مبذول داشت که این وظایف عبارتند از
۱ – کارفرمایان و مسئولان کلیه واحدهای موضوع ماده ٨٥ این قانون مکلفند براساس مصوبات شورای عالی حفاظت فنی برای تامین حفاظت و سلامت وبهداشت کارگران در محیط کار، وسایل وامکانات لازم را تهیه و در اختیار آنان قرار داده
۲ – و چگونگی کاربرد وسایل فوق الذکر رابه آنان بیاموزند
۳ – و درخصوص رعایت مقررات حفاظتی و بهداشتی نظارت نمایند
*********
اما در ارتباط با ارزیابی میزان تأثیر پذیری بروز حادثه از خطای کارگر همانگونه که مشاهده میگردد در ماده۹۱قانون کار برای کارگران نیز دو وظیفه مقررگردیده است
اول اینکه آنان ملزم به استفاده ونگهداری از وسایل حفاظتی و بهداشتی و فردی میباشند
دوم اینکه ملزم به اجرای دستورالعملهای مربوطه کارگاه نیز میباشند
و با استناد به ماده ۸ آیین نامه وسایل حفاظت فردی که چنین مقرر می دارد
«ماده۸ ـ كارگر موظف است با توجه به آموزش هاي ارائه شده از وسايل حفاظت فردي خود مراقبت، نظافت و استفاده صحيح نمايد. عدم رعايت موارد مذكور قصور در انجام وظيفه محسوب مي شود.»
بنابراین دربررسی حادثه باید دقت کافی وتوجه دقیقی به عمل آورد تا مشخص گردد که کارفرما چه میزان از وظایف تعریف شده برای وی در ماده ۹۱ قانون کار را به مرحله اجرا گذاشته و درصورتیکه مشخص گردد به علت ناکافی بودن اجرای وظایفش حادثه رخ داده است آنگاه با دقت نظرو بررسی دقیق اینکه کارگر نیز تا چه اندازه ای نسبت به وظایف تعریف شده برای وی در ماده قانونی بالا و نیز ایین نامه مربوطه در برابر اقداماتی که کارفرما صورت داده متعهدانه عمل نموده است ، میزان تأثیر پذیری بروز حادثه را از تخلفات هر دو مشخص نموده در این صورت در راستای جلوگیری از تضییع حقوق هر کدام از آنان می توان در تعیین میزان تأثیر پذیری بروزحادثه از خطا های آنان، استنتاج واستنباط کارشناسی نسبتا ً درستی داشت
*********************************************************
بدیهی است که هر گونه مطلبی که در آن نظریه کارشناسی ابراز شده باشد نظریه کارشناسی اینجانب می باشد و نظریه دیگرکارشناسان می تواند با نطریه کارشناسی اینجانب متفاوت باشد
غلامرضا بخارایی
کارشناس رسمی دادگستری در رشته حوادث ناشی از کار
انتشار مطالب با ذکر منبع بلامانع است
************************************************************